လွန်ခဲ့သည့် ငါးနှစ်ခန့်က အာဏာသိမ်းယူပြီးနောက် တပ်မတော် ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်ဟောင်း ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်ကို တပ်မတော် လိုလားသည့် လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များက သမ္မတအဖြစ် ရွေးကောက်တင်မြှောက်ခဲ့သည်။
၂၀၂၁ ခုနှစ်တွင် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်၏ ရွေးကောက်တင်မြှောက်ခံရသော အစိုးရကို ဖြုတ်ချကာ အာဏာသိမ်းခေါင်းဆောင် ဗိုလ်ချုပ်ကြီးဟောင်းက လူထောင်ပေါင်းများစွာ သေဆုံးခဲ့သည့် ပြည်တွင်းစစ်ကို ဖြစ်ပေါ်စေခဲ့သည်။
မကြာသေးခင်က ကျင်းပခဲ့တဲ့ ရွေးကောက်ပွဲမှာ တပ်မတော်က ရွေးကောက်တင်မြှောက်ထားတဲ့ တပ်မတော်သား ပါလီမန်အမတ်တွေက ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်ကို သမ္မတအဖြစ် ရွေးကောက်တင်မြှောက်ကြောင်း လွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌ ဦးအောင်လင်းဆွေက ကြေညာလိုက်ပါတယ်။
နေပြည်တော်ရှိ လွှတ်တော် အထက်နှင့် အောက်လွှတ်တော်များတွင် မဲခွဲဆုံးဖြတ်ရာ ၅၈၄ မဲ အနက် ၄၂၉ မဲ၊
ပါလီမန်ပြန်လည်ဖွင့်လှစ်ခြင်းသည် ပြည်သူများအတွက် အာဏာပြန်ယူခြင်းအဖြစ် ပြီးခဲ့သည့်လတွင် စစ်အစိုးရက ကြွေးကြော်ခဲ့သော်လည်း တပ်မတော်၏ ဆက်လက်အုပ်ချုပ်မှုကို ခဝါချရန် ရည်ရွယ်သည့် အရပ်သားပြတင်းပေါက်ကို ၀တ်ဆင်ထားသည်ဟု လေ့လာသူများက ဖော်ပြကြသည်။
“သူ့သမ္မတ လက်ထက်မှာ တိုင်းပြည်အတွက် မျှော်လင့်ချက် မရှိဘူး။ တိုင်းပြည်က ပိုဆိုးလာမယ်” ဟု လုံခြုံရေးစိုးရိမ်မှုကြောင့် အမည်မဖော်လိုသူ အသက် ၅၀ အရွယ် ရန်ကုန်မြို့ခံတဦးက ပြောသည်။
“ဘယ်လိုပဲဖြစ်ဖြစ် ဒီအစိုးရဆီက ဘာကိုမှ မမျှော်လင့်ထားပါဘူး” ဟု ၎င်းက “ရွေးကောက်ပွဲအတုများ” ဖြင့် ဖွဲ့စည်းခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်ဟု သူမက ပြောကြားခဲ့သည်။
တပ်မတော်လိုလားသော ပြည်ထောင်စု ကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ (USDP) သည် ဇန်နဝါရီလတွင် ပြီးဆုံးခဲ့သော အဆင့်ဆင့်သော စစ်တမ်းတွင် ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သည့် လွှတ်တော်နေရာ ၈၀ ရာခိုင်နှုန်းကျော် အနိုင်ရရှိခဲ့သည်။ လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့ဝင်များ တာဝန်ထမ်းဆောင်ရာတွင်လည်း စုစုပေါင်း၏ လေးပုံတစ်ပုံအထိ ရွေးကောက်ခံမဟုတ်သော နေရာများကို သိမ်းပိုက်ထားသည်။
၂၀၂၁ ခုနှစ် ဖေဖေါ်ဝါရီလတွင် အာဏာသိမ်းပြီးနောက် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်အား ဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းခြင်း ခံခဲ့ရပြီး ၎င်း၏ ပါတီကို ဖျက်သိမ်းခြင်း၊ ဝေဖန်ခြင်း သို့မဟုတ် ကန့်ကွက်ဆန္ဒပြခြင်းနှင့် စစ်တပ်ကို တိုက်ခိုက်နေသော သူပုန်များ ထိန်းချုပ်ထားသော နယ်မြေများတွင် မဲပေးခွင့် ပိတ်ပင်ခံထားရသည်။
ပဋိပက္ခများနှင့် နောက်ဆက်တွဲဖြစ်ပေါ်နေသည့် လူသားချင်းစာနာမှုဆိုင်ရာ အကျပ်အတည်းသည် လျော့ပါးသွားမည့် အရိပ်အယောင်မျှ မပြသဘဲ အတိုက်အခံ အင်အားစုများက ရွေးကောက်ပွဲအပြီးတွင် ဖီဆန်နေကြဆဲဖြစ်သည်။
မြန်မာ့တပ်မတော်ဟာ ဘယ်တော့မှ ပြုပြင်ပြောင်းလဲမှာမဟုတ်ဘူးလို့ လူ့အခွင့်အရေးလှုပ်ရှားသူတွေက Burma Campaign UK က ပြောပါတယ်။
“ပြောင်းလဲခြင်းမှာ တစ်ခုတည်းသောအချက်မှာ ၎င်း၏ရှင်သန်မှုကို သေချာစေရန် ၎င်းအသုံးပြုသည့် နိုင်ငံရေးစနစ်ပုံစံများနှင့် ပြည်တွင်းလူဦးရေနှင့် နိုင်ငံတကာအသိုင်းအဝိုင်း၏ ဖိအားများကို လျော့ပါးစေရန်အတွက် ၎င်းအသုံးပြုသည့် နည်းဗျူဟာများဖြစ်သည်” ဟု ထုတ်ပြန်ချက်တွင် ဖော်ပြထားသည်။
အနောက်တိုင်းနိုင်ငံအများအပြားက အပယ်ခံလို့ယူဆတဲ့ နိုင်ငံတစ်ခုမှာ ဒေသတွင်းလုပ်ဖော်ကိုင်ဖက်အချို့နဲ့ ထိတွေ့ဆက်ဆံပြီး ရင်းနှီးမြှုပ်နှံဖို့ ထိပ်တန်းကြေးနီဝတ် ၀တ်စုံဝတ်ဖို့ မြန်မာ့ထိပ်တန်းကြေးနီရဲ့ ဆုံးဖြတ်ချက်က ဒေသတွင်းလုပ်ဖော်ကိုင်ဖက်တွေကို အကျုံးဝင်စေတယ်လို့ သုံးသပ်သူတွေက ပြောပါတယ်။
စစ်အစိုးရ၏ အဓိကမဟာမိတ် တရုတ်နိုင်ငံသည် ၎င်း၏ ရွေးကောက်ပွဲအနိုင်ရအတွက် သောကြာနေ့တွင် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်ကို ဂုဏ်ပြုခဲ့ပြီး ပေကျင်း၏ Belt and Road အခြေခံအဆောက်အအုံဆိုင်ရာ ပရောဂျက်များအတွက် အရည်အသွေးမြင့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုကို ကတိပြုခဲ့သည်။
“နိုင်ငံတော် တည်ငြိမ်အေးချမ်းရေးနဲ့ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးကို ဖော်ဆောင်ရာမှာ မြန်မာ အစိုးရသစ်ကို တရုတ်နိုင်ငံက ထောက်ခံပါတယ်” ဟု တရုတ်နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးဌာန ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူ Mao Ning က သတင်းထောက်များအား ပြောကြားခဲ့သည်။
– အရပ်သားခေါင်းဆောင် –
ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်သည် လာမည့်သီတင်းပတ်တွင် သမ္မတအဖြစ် ကျမ်းသစ္စာကျိန်ဆိုမည်ဟု မျှော်လင့်ရသည်။
အာဏာသိမ်းပြီးနောက် အရေးပေါ် အုပ်ချုပ်မှုကာလတွင် တပ်မတော်၏ ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်နှင့် ယာယီသမ္မတအဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သော်လည်း ဖွဲ့စည်းပုံအရ ၎င်း၏ စစ်ဘက်ဆိုင်ရာ ရာထူးကို စွန့်လွှတ်ရန် အခြေခံဥပဒေအရ ခိုင်းစေခဲ့သည်။
ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်က သစ္စာခံ သူလျှိုဟောင်း ရဲဝင်းဦးကို တနင်္လာနေ့က လွှဲပြောင်းပေးအပ်လိုက်ပါတယ်။
မြန်မာ့တပ်မတော်သည် လွတ်လပ်ရေးရပြီးနောက်ပိုင်း သမိုင်းကြောင်းအများစုအတွက် မတည်မငြိမ်ဖြစ်နေသော အရှေ့တောင်အာရှနိုင်ငံကို အုပ်ချုပ်ခဲ့ပြီး ပြိုကွဲပျက်စီးခြင်းမှ ကာကွယ်ရန် တစ်ခုတည်းသောအင်အားအဖြစ် ရပ်တည်ခဲ့သည်။
ဗိုလ်ချုပ်ကြီးများသည် ၂၀၁၁ ခုနှစ်မှ စတင်ကာ ဆယ်စုနှစ်တစ်ခုကြာ ဒီမိုကရေစီ လမ်းကြောင်းပေါ်၌ ချုပ်ကိုင်ထားမှုကို ဖြေလျော့ပေးခဲ့ပြီး ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်အား အရပ်သားခေါင်းဆောင်အဖြစ် တက်လာကာ ၎င်း၏ သမိုင်းကြောင်းမှ ပွင့်လန်းလာသော ပြုပြင်ပြောင်းလဲရေး အရှိန်အဟုန်ကို ထိန်းကျောင်းပေးခဲ့သည်။
နိုဘယ်ငြိမ်းချမ်းရေးဆုရှင်ပါတီက ၂၀၂၀ ရွေးကောက်ပွဲတွင် အပြတ်အသတ်အနိုင်ရပြီးနောက် နိုဘယ်ငြိမ်းချမ်းရေးဆုရှင်၏ ပါတီက အနိုင်ရပြီးနောက် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်သည် အာဏာပြန်သိမ်းခဲ့သည်။
ယင်းပြောဆိုချက်များသည် အခြေအမြစ်မရှိကြောင်း၊ လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့များ၏ ဩဇာကျဆင်းမှုအပေါ် စိုးရိမ်ကြောင့်ကြမှုဖြင့် လုပ်ဆောင်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်ဟု လေ့လာသူများက ဆိုသည်။
ကြံ့ဖွံ့ပါတီသည် ရွေးကောက်ခံမဟုတ်သော တပ်မတော်သား လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များ၏ ကျောထောက်နောက်ခံဖြင့် ပါလီမန်တွင် ပြည်ခိုင်ဖြိုးပါတီကို ကုပ်ကုပ်နေရာယူထားသည့် ယခုအစိုးရသစ်သည် ထိပ်တန်းကြေးဖြင့် ချီတက်မည်ဟု မျှော်လင့်ရသည်။
About the Author
