1 June 2026 တွင် ထုတ်ဝေခဲ့သည်။
အိန္ဒိယနိုင်ငံ နယူးဒေလီတွင် ဝန်ကြီးချုပ် နရင်ဒရာ မိုဒီနှင့် နိုင်ငံ၏ စစ်ဘက်ဆိုင်ရာ ခေါင်းဆောင် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်နှင့် တွေ့ဆုံပြီးနောက် မြန်မာနိုင်ငံနှင့် ဆက်လက် ဆက်ဆံသွားမည်ဟု အိန္ဒိယက ပြောကြားခဲ့သည်။
အိန္ဒိယ၏ မူဝါဒသည် မြန်မာနိုင်ငံတွင်း နိုင်ငံရေး အစီအမံများကို မှတ်ချက်ပြုရန် မရည်ရွယ်ကြောင်းနှင့် ထိတွေ့ဆက်ဆံမှုသည် ရှေ့သို့ အကောင်းဆုံးနည်းလမ်းဖြစ်သည်ဟု နယူးဒေလီက ယုံကြည်ကြောင်း အိန္ဒိယ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး Vikram Misri က တနင်္လာနေ့တွင် သတင်းထောက်များအား ပြောကြားခဲ့သည်။
အကြံပြုထားသော ဇာတ်လမ်းများ
ပစ္စည်း 3 မျိုးစာရင်းစာရင်း၏အဆုံး
အတိုက်အခံများနှင့် ရက်စက်ကြမ်းကြုတ်သော ပြည်တွင်းစစ်ကို ဖြစ်ပေါ်စေခဲ့သော 2021 ခုနှစ် အာဏာသိမ်းမှုတွင် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်၏ ရွေးကောက်ခံအစိုးရကို ဖြုတ်ချပြီးနောက်ပိုင်း အနောက်နိုင်ငံများက မြန်မာစစ်အာဏာရှင်များကို ခွဲထုတ်ရန် ကြိုးပမ်းခဲ့ကြသည်။
နိုဘယ်လ်ငြိမ်းချမ်းရေးဆုရှင် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် အပါအဝင် အရပ်သားခေါင်းဆောင်များကို တပ်မတော်မှ ခေါင်းဆောင် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်က ဖြုတ်ချပြီး ပဋိပက္ခများ စတင်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။
ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်၏ အိန္ဒိယခရီးစဉ်သည် စစ်တပ်ကျောထောက်နောက်ခံပြုထားသော အစိုးရအား တရားဝင်မှုကို ချေးငှားရန် အန္တရာယ်ရှိကြောင်း ဝေဖန်သူနှင့် လူ့အခွင့်အရေးအဖွဲ့အချို့က ပြောဆိုကြသည်။
“ရေရှည်တည်တံ့ခိုင်မြဲတဲ့ တွေ့ဆုံဆွေးနွေးရေးက အရေးကြီးတယ် ဆိုတဲ့ နိယာမကို ကျွန်တော်တို့ အမြဲတမ်း ဆက်လုပ်နေပါတယ်” ဟု Misri က ပြောကြားပြီး မြန်မာနိုင်ငံအား အထီးကျန်နေခြင်းသည် ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်စေသည်ဟု ထည့်သွင်းပြောကြားခဲ့သည်။
“ခွဲထွက်ခြင်းက ထိတွေ့ဆက်ဆံမှုထက် ပိုမိုကောင်းမွန်တဲ့ ရလဒ်တွေကို မပေးဘူးဆိုတာ သမိုင်းက ပြထားပါတယ်။”
ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်သည် ဧပြီလတွင် သမ္မတအဖြစ် ကျမ်းသစ္စာကျိန်ဆိုပြီးနောက် အိန္ဒိယသို့ ပထမဆုံးအကြိမ် လာရောက်ခြင်းဖြစ်ပြီး ဝေဖန်သူများက ၎င်း၏အာဏာကို ခိုင်မြဲစေရန် ရည်ရွယ်၍ ပြုလုပ်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်ဟု ဝေဖန်သူများက ပြောဆိုကြသည်။ ၎င်း၏နောက်ဆုံးအကြိမ် အိန္ဒိယခရီးစဉ်သည် မြန်မာစစ်ဦးစီးချုပ်အဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ချိန်က ၂၀၁၉ ခုနှစ်တွင်ဖြစ်သည်။
ဗုဒ္ဓဘာသာ ဉာဏ်အလင်းရခဲ့တယ်လို့ ယုံကြည်သူတွေ ပြောကြတဲ့ ဗုဒ္ဓဂါယာ ဘုရားဖူးခရီးစဉ်နဲ့ အရှေ့ဘက် ဘီဟာပြည်နယ်ကို စနေနေ့က ပထမဆုံး ရောက်ရှိလာပါတယ်။
အိန္ဒိယနိုင်ငံသည် မြန်မာနိုင်ငံနှင့် နယ်နိမိတ်ချင်းထိစပ်နေပြီး 1,643 ကီလိုမီတာ (1,020 မိုင်) ရှိပြီး ဘင်္ဂလားပင်လယ်အော်တွင် ရေကြောင်းနယ်နိမိတ်ရှိသည်။
နယူးဒေလီရှိ Hyderabad House တွင် တွေ့ဆုံခြင်းမပြုမီ ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင် (ဘယ်) နှင့် Narendra Modi (ညာ)၊ [Rajat Gupta/EPA]
ဗျူဟာမြောက် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ခြင်း
မြန်မာနိုင်ငံသည် အိန္ဒိယ၏ လုံခြုံရေး အကျိုးစီးပွားအတွက် ဗျူဟာမြောက် အရေးကြီးပါသည်။ နှစ်နိုင်ငံ နယ်စပ်လုံခြုံရေးနှင့် လက်နက်ကိုင် သူပုန်အဖွဲ့များကို တိုက်ဖျက်ရန်အတွက် ထောက်လှမ်းရေး မျှဝေမှုတွင် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်လျက်ရှိသည်။
မိုဒီနှင့် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်တို့သည် နယူးဒေလီသို့ လာရောက်လည်ပတ်သည့် နိုင်ငံ့ခေါင်းဆောင်များ သို့မဟုတ် အစိုးရ အကြီးအကဲများ ပါဝင်သော နှစ်နိုင်ငံ ဆွေးနွေးပွဲအပြီးတွင် မကြာခဏဆိုသလို ဖြစ်ပွားလေ့ရှိသည့် အတိုင်း တွေ့ဆုံမှုအပြီးတွင် မီဒီယာများအား မိန့်ခွန်းပြောကြားခြင်း မရှိပေ။
သို့သော် ခေါင်းဆောင်နှစ်ဦးသည် ကုန်သွယ်ရေး၊ ကာကွယ်ရေးနှင့် လုံခြုံရေး ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှု၊ နယ်စပ်စီမံခန့်ခွဲမှုနှင့် ဒေသဆိုင်ရာ ကိစ္စရပ်များကို ဆွေးနွေးခဲ့ကြပြီး စီးပွားရေးနှင့် နည်းပညာဆိုင်ရာ ဆက်ဆံမှုများ တိုးချဲ့ရေးကိုလည်း အာရုံစိုက် ဆွေးနွေးခဲ့ကြသည်ဟု Misri က ပြောကြားခဲ့သည်။ ကုန်သွယ်ရေး၊ စွမ်းအင်နှင့် အရေးပါသော ဓာတ်သတ္တုများ အပါအဝင် ကဏ္ဍများတစ်လျှောက် နက်ရှိုင်းစွာ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်သွားရန် နှစ်ဖက်စလုံးက သဘောတူညီခဲ့ကြပြီး အဓိက ဆက်သွယ်မှု ပရောဂျက်များကို အရှိန်မြှင့်ရန် သဘောတူခဲ့ကြောင်း ၎င်းက ပြောကြားခဲ့သည်။
ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်သည် ၎င်း၏ ငါးရက်ကြာ ခရီးစဉ်အတွင်း စီးပွားရေး ကိုယ်စားလှယ်များနှင့် တွေ့ဆုံဆွေးနွေးရန် မျှော်လင့်ထားပြီး ဘဏ္ဍာရေးအချက်အချာဖြစ်သော မွမ်ဘိုင်းသို့ သွားရောက်မည်ဖြစ်သည်။
နယူးဒေလီ၏အဆိုအရ နှစ်နိုင်ငံကုန်သွယ်မှုသည် 2025-2026 ခုနှစ်တွင် $1.95bn ရှိခဲ့သည်။
ခေါင်းဆောင်များသည် ဆိုက်ဘာရာဇ၀တ်မှုနှင့် လူကုန်ကူးမှု တိုက်ဖျက်ရေး ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးတို့ကိုလည်း ဆွေးနွေးခဲ့ကြပြီး၊ ဒေသတွင်းရှိ လိမ်လည်လှည့်စားသည့် စင်တာများသို့ လှည့်ဖြားခဲ့သော အိန္ဒိယလူမျိုး ထောင်ပေါင်းများစွာကို ထိခိုက်စေသည့် ကိစ္စရပ်များကိုလည်း ဆွေးနွေးခဲ့ကြသည်။
အိန္ဒိယနှင့် မြန်မာတို့သည် လွန်ခဲ့သည့် ၁၈ လအတွင်း အိန္ဒိယ နိုင်ငံသား ၂,၄၀၀ ကျော်ကို ကယ်ဆယ်ရန် အတူတကွ လုပ်ဆောင်ခဲ့သည်ဟု Misri မှ ပြောကြားခဲ့သည်။
2021 ခုနှစ် အာဏာသိမ်းပြီးနောက် ဖွဲ့စည်းထားသော တော်လှန်ရေးအဖွဲ့များသည် မြန်မာနိုင်ငံကို သိမ်းပိုက်နိုင်ခဲ့သည်။ အချို့က တိုင်းရင်းသားတပ်များ၏ ဦးဆောင်မှုအောက်တွင် တိုက်ပွဲဝင်ရန် လေ့ကျင့်မှုနှင့် လက်နက်များ လဲလှယ်ရန် ကြိုးပမ်းကြသည်။
ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့ (PDF) ဟု လူသိများသော အဆိုပါ တော်လှန်ရေးအဖွဲ့များသည် တပ်မတော်က အာဏာသိမ်းပြီး ဖယ်ရှားလိုက်သော မြန်မာလွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသော တိုင်းရင်းသား စည်းလုံးညီညွတ်ရေးအစိုးရ (NUG) ၏ ဦးဆောင်မှုအောက်တွင် လှုပ်ရှားဆောင်ရွက်လျက်ရှိသည်။
NUG နိုင်ငံခြားရေး ၀န်ကြီး ဇင်မာအောင်က အိန္ဒိယ နိုင်ငံခြားရေး ၀န်ကြီး Subrahmanyam Jaishankar ထံ မေလ ၂၈ ရက်နေ့က စာရေးပြီး ခရီးစဉ်အတွက် စိုးရိမ်ကြောင်း ဖော်ပြခဲ့သည်။
“၂၀၂၁ ခုနှစ် စစ်တပ်က အာဏာသိမ်းပြီးကတည်းက မြန်မာနိုင်ငံဟာ ရှည်လျားတဲ့ ပဋိပက္ခတွေ၊ မတည်မငြိမ်မှုတွေနဲ့ လူသားချင်းစာနာထောက်ထားမှုဆိုင်ရာ ဆင်းရဲဒုက္ခတွေကို ခံခဲ့ရပါတယ်” ဟု ၎င်းက ဆိုသည်။
“အိန္ဒိယနိုင်ငံဟာ ဒီမိုကရေစီ အုပ်ချုပ်ရေး၊ တရားဥပဒေစိုးမိုးရေးနဲ့ ဒေသတွင်း တည်ငြိမ်ရေးတို့ကို ကာလရှည်ကြာ ပြိုင်ဆိုင်နေခဲ့ပါတယ်။ ဒါကြောင့် မြန်မာနိုင်ငံမှာ စစ်အုပ်ချုပ်ရေးကို ပုံမှန်ဖြစ်အောင် ဒါမှမဟုတ် တရားဝင်ဖြစ်စေမယ့် တရားဝင် ထိတွေ့ဆက်ဆံမှုရဲ့ ကျယ်ပြန့်တဲ့ အကျိုးဆက်တွေကို အသေအချာ ချိန်ဆဖို့ အိန္ဒိယအစိုးရကို တိုက်တွန်းထားပါတယ်။
